Menu- główna strona

Tom I Podstawowe procedury podatkowe.
Część pierwsza. Teoretyczne założenia postępowania podatkowego.
Dział 1. Metodologiczne miejsce S.p.p.p w ramach nauki o państwie i prawie.Inne zagadnienia.
Dział 2. Postępowanie przed organami władzy. Historia i teoria. Modele decyzyjne.

Część druga. Postępowania zastępcze. Rozstrzygnięcia.
Dział 1. Idea postępowań zastępczych.
Dział 2. Postępowanie podatkowe. Postępowanie przed pierwszą instancją. Teoretyczna analiza postępowania podatkowego. Idealny model postępowania podatkowego.
Dział 3. Postępowanie kontrolne przed drugą instancją.
Dział 4. Normatywny model postępowania podatkowego. .

Część trzecia. Nadzwyczajne środki zaskarżenia rozstrzygnięć prawomocnych.
Dział 1. Wznowienie postępowania.
Dział 2. Stwierdzenie nieważności
Dział 3. Stwierdzenie nieważności albo wznowienie postępowania.
Dział 4. Uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznej.

Część czwarta. Postępowanie kognicyjne. Wnioski o wydanie interpretacji indywidualnych.



  
Teoria systemów a realizacja rzeczywistych celów.



     W poprzednim dziale tego Tomu odniosłem się wstępnie do spraw uwzględniania zasad ogólnych postępowania jako nie norm, obowiązujących jednak w systemie organizacyjnym.

     Nie pisałem natomiast wówczas o jeszcze jednym możliwym sposobie traktowania zasad ogólnych - jako uniwersalnego narzędzia do wykładni prawa.

     Wykładnia prawa da się zrozumieć w ujęciu teorii systemów na dwa sposoby. Po pierwsze jako dyrektywy dekodujące znaczenie normy prawnej (różne modele - na czele z wykładnią językową).

     Nie można jednak wykluczyć, że pewne zasady wykładni w istocie nie dają się powiązać z metodą oznaczenia znaczenia normy prawnej.

     Istnieją też jako modele wykładni zasady całkowicie abstrahujące od metod zawartych w świecie sylogizmów. Powiedzmy, że najszerzej, ten model wykładni nazwać można wykładnią funkcjonalną.

     Skrajnym zaś przykładem tego modelu wykładni, czy w zasadzie antywykładni jest model dopuszczający rozumowanie z skutków na przyczyny, a więc najbardziej zdziczały model wykładni.

     Teorii prawa znane jest zatem rozumowanie z skutków na przyczyny jako jeden z modeli wykładni prawa, nader niechętnie poruszany w pracach teoretyków prawa, a wydaje się, że model ten nieuchronnie obecny jest w postępowaniu podatkowym.

     W zasadzie model ten nie jest teoretycznie zdefiniowany, lecz na podstawie informacji rozproszonych, można pokusić się o jego opis.

     W celach metodyczno-dydaktycznych nadałem mu - jak wyżej - nazwę antywykładni. Składa się ona z kilku rodzajów rozumowań.

1. Rozumowanie z celu na skutki. ?Jeśli dozwolona jest lub nakazana realizacja określonego stanu rzeczy, tym samym jest dozwolone lub nakazane podjęcie środków, które są niezbędna do realizacji tego stanu rzeczy.? (str. 252 Morawski Zasady wykładni prawa, Wydawn. Dom Organizatora Toruń 2010).,

2. Rozumowanie typu pars pro toto i per non est. Pierwsze poniekąd przeciwstawia się drugiemu i oznacza, że to co jest elementem normy, często niekoniecznym, zostaje uznane za całą (kompletną)normę. Drugie z nich o tyle jest przeciwne, że twierdzi, iż owa albo inna część normy jest nieistotna. W istocie każdą dekodowaną przez wykładnię normę nieco bardziej rozbudowaną można zinterpretować narażając się na jeden z powyższych zakazów wykładni.

3. Można wskazać na inne jeszcze składniki modelu antywykładni, takie jak zmierzanie wykładni do luk prawnych, używanie klauzul generalnych, pojęć synonimicznych, używanie języka specjalistycznego w miejsce literackiego, czy odwrotnie, ostatecznie jednak cały ten zbiór sposobów rozumienia przepisów prawa zmierza do oznaczenia go bardziej utartym zwrotem wykładni celowościowej, nie w takim jednak jak klasyczny sposób jej pojmowania, a w ten, że w gruncie rzeczy uzasadnić można wszystko za pomocą litery prawa, w prawie podatkowym uzasadniać można przede wszystkim to, że podatek jest nieuchronną powinnością - daniną publiczną i jako taki powinien zostać naliczony.

4. Co jednak nie może umknąć uwadze, to okoliczność, że teoretycznie, bardzo teoretycznie pojmowana wykładnia dotyczy treści ustalenia (dekodowania) normy prawnej, antywykładnia zaś dotyczy nie tylko ustalenia budowy, treści i znaczenia normy prawnej, lecz także innych zjawisk procesowych takich jak choćby ocena dowodów.

5. Możemy zatem mówić - i tak to się utarło czynić - o wykładni przepisów prawa materialnego, niezbędne wydaje się jednakże rozróżnienie, że metody wykładni obejmują również przepisy o charakterze proceduralnym. Nie mam najmniejszego cienia wątpliwości, że antywykładnia przepisów proceduralnych jest tak samo obecna w realnym świecie zdarzeń prawnych jak antywykładnia przepisów prawa materialnego i również należy zaliczyć ją do podporządkowanej celowościowo zadaniom jakie stoją przed organami podatkowymi, a które nie wynikają ani z przepisów prawa podatkowego materialnego ani z prawa podatkowego proceduralnego, lecz z prawa finansów publicznych, które nieobecne w procedurze administracyjnej w odmianie podatkowej, obecne jest jednak jako element założonych celów organu podatkowego, takich jak realizowanie wpływów budżetowych wynikających z ustawy budżetowej.



Kontakt:
Grzegorz Walkowski
ul.Hetmańska 38
85-039 Bydgoszcz
e-mail: grzegorzwalkowski@walkowskibiuro.pl





Projekt Firmy INMAKS - link